20260324

🇭🇺 Macar kont Ödön Széchenyi Macaristan ve Osmanlı Devleti'nde düzenli itfaiye teşkilatının kurucusudur

📅 Tarihte Bugün:

24 Mart 1922 tarihinde Macar 🇭🇺 kont Ödön Széchenyi İstanbul'da hayatını kaybetti. Széchenyi, Macaristan ve Osmanlı Devleti'nde düzenli itfaiye teşkilatının kurucusudur. Hayatının son 48 yılını İstanbul'da geçirmiştir. 

Alıntı: Macaristan 🇭🇺 🇹🇷 @MacaristanHu

🔸Çanakkale Gelibolu İbni Hasancık Caddesinden güzel bir kare…

 


 

🎞️🗣️Halil İnalcık, Atatürk ile karşılaştığı anısını anlattı:

 🗣️Halil İnalcık, Atatürk ile karşılaştığı anısını anlattı:

🔸Kapı açıldı, bir alev parçası gibi kapıdan girdi Büyük Ata. 🔸Türk tarihine büyük hürmeti olan büyük insan.


🎞️ Sardes/Sardeis’teki Artemis Tapınağı,

''Sardes/Sardeis’teki Artemis Tapınağı, yalnızca görkemli boyutlarıyla değil, taşıdığı çok katmanlı tarih ile de dikkat çekiyor. 

Hellenistik Dönem’de temelleri atılan yapı, Roma İmparatorluk Çağı’nda geçirdiği dönüşümle yeni bir anlam kazandı; imparator kültüyle ilişkilendirildi, ardından Hıristiyanlığın yayılmasıyla terk edildi. 

Bugün ayakta kalan sütunlar ise Anadolu’nun en etkileyici kutsal yapılarından birinin uzun ve çarpıcı hikâyesini yansıtmaya devam ediyor.''

Alıntı: arkeolojihaber ® @arkeolojihaber



📖 Osmanlı döneminde ilkler.


 

🇹🇷 🇰🇿 Kazakistanlı Alatau Serileri, kartal dansıyla meşhur “Has Jüyrikte Sın Bolmas” şarkısı

......... 

🇹🇷 🇰🇿 Kazakistanlı Alatau Serileri, kartal dansıyla meşhur “Has Jüyrikte Sın Bolmas” şarkısına gösterilen yoğun ilgiye karşılık Anadolu’daki kardeşlerine selam gönderiyor.



20260323

🎞️🗣️✍🏻Egeli bir yörüğün ODTÜ günlerine dair anısı izleyenleri güldürdü.

 


 

🎞️ 🗣️Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden Prof.Dr. Emre Öktem, İlber Ortaylı’yı anlattı:,

 

Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden Prof.Dr. Emre Öktem, İlber Ortaylı’yı anlattı:,

Bir Türk aydınının vatanını tanıması gerektiğini söylerdi. Vatanını çok severdi. İlber Hoca şunu öğretmiştir ki; bir aydın vatansever ve inançlı olabilir, bunlar aydın olmakla bağdaşmaz şeyler değildir.

Dinini severdi. Gösterişsiz ve sessizce inancını yaşardı. Başka dinlere yönelik büyük bir hürmet ve merakı vardı ve bunları çok iyi bilirdi. Devletini severdi. Devlete sadakat ve hizmet bakımından hepimize rehber ve örnek olmuştur, olacaktır.

Türktü, Türkçüydü, milliyetçiydi. Milliyetçiliği asla yabancı düşmanlığı, azınlık düşmanlığı olarak görmedi; görenlere çok kızdı. Gönlündeki engin sevgiyi sayısız milletten, kültürden, dinden, mezhepten can dostlarıyla paylaştı. Kendisi nasıl Türk olmakla iftihar ederse, onların da kendi kimlikleriyle iftihar etme hakkına saygı duyardı.

Dostlarını severdi. Hep vefalı, hep yardımsever, hep müşfikti. Hastaları ziyaret eder, mutsuzları muhteşem mizah duygusuyla teselli eder, ihtiyacı olanlar için elinden geleni cömertçe yapardı. Ve çok iyi hatırlıyorum; kendisi söylemişti: 'Beni bilen bilir, çocuk severim ve kedi severim.' Üniversitedeki çalışma masasının köşesinde uyuyan bir kedi görebilirdiniz. Kediler duyguları çok kuvvetli hayvanlardır, kendilerini sevenleri..."


 

📖 Prof. Dr. İlber Ortaylı iyi derece Fransızca, Almanca, Rusça, Farsça, Latince dahil 7-8 dil bilen yürüyen bir kütüphane idi.

Eğitim dili Fransızca olan Galatasaray Üniversitesi’nde yaşanmış gerçek bir hikayedir.

İlber Ortaylı Fakültede tarih dersi vermektedir ve bir öğrenciye inanılmaz bir ayar vermiştir.

İlber Hoca dersin bir bölümünde kitaptan makale okumaya başlar. Okulun eğitim dili sebebiyle Fransızca okuyan İlber Hoca, normal konuşmasından biraz daha yavaş bir şekilde kitabı okumaktadır. 

Fırlama ve bir o kadar da ukala olan öğrencilerden birisi el kaldırır ve söz ister;

- Hocam isterseniz kitabı verin ben okuyayım, dersi daha hızlı işlemiş oluruz, der kinayeli bir gülüşle.

Tavrını hiç bozmayan İlber Ortaylı öğrencisini kitabı okumak için kürsüye davet eder. Kendinden emin tavırlarla kürsüye gelen öğrenci kitabı açar ve karşılaştığı manzarayla adeta yerin dibine girer.

Kitap Almancadır ve İlber Hoca eş zamanlı olarak Fransızcaya çevirerek okumaktadır.

İlber hoca iyi derece Fransızca, Almanca, Rusça, Farsça, Latince dahil 7-8 dil bilen yürüyen bir kütüphane idi. 

Uçmağa varsın.

Alıntı: ihtiyar_33_ @Dede38__

*********

Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden Prof.Dr. Emre Öktem: 

“Hocamız (İlber Ortaylı), kendisi gibi çok dil bilen, hayran olduğu âlim devlet adamı Fatih’in yanı başında olacak. Bu mübarek gecede, teravih namazından çıkan birkaç kişi belki Fatih’in türbesinin yanından geçerken fısıltılar duyarak ürperecekler. Türkçe başlayan sohbet zamanla Arapça’ya, Latince’ye, Farsça’ya, Yunanca’ya, İtalyancaya kayacak; mevzular felsefeden ilahiyata, edebiyata intikal edecek. İki büyük ruh, ebediyette buluşacaklar.” 
 

*****




 

🎞️ Prof. Dr. İlber Ortaylı: ''Atatürk'ün çok istediği bir şey var: Türkler hükmetsin istiyor zamanlara, mekanlara, bunu istiyor.''

Prof dr İlber Ortaylı: 

''Atatürk'ün çok istediği bir şey var: Türkler hükmetsin istiyor zamanlara, mekanlara, bunu istiyor. Milliyetçiliği de budur. Milliyetçidir, hakikaten Türkçüdür. Türk ismini kullanır, bu konuda hakikaten hiç bir tavizi yoktur. Onu söyliyeyim size. Türkçü de bir nesil yetiştirmiştir. 

Atatürk, Türk Milletinin menfaatlerini herşeyin üstünde tutmuştur. Sığınmacı politikası da bellidir. Hiç bir ilin, ilçenin, kasabanın nüfusunun %10 dan fazlasına sığınmacı iskanına izin  vermemiştir. ''

Bugün uçmağ oldu,

 ruhu şad olsun.


Alıntı: Sakalar İskitler(Gizlenen Eski Anadolu Halkı) (@Saka_larr)


🎞️ 🗣️Prof.Dr. İlber Ortaylı'nın ağladığı anlar. Türklerin Osmanlı'daki konumu...

 ''Osmanlı; Ermeniyi, Yunanı Yahudiyi Kürdü, Arabı, Acemi baş köşeye oturtup, Nazır yapar, ticareti onlara teslim eder, gariban Türk o cepheden bu cepheye savaşır şehit düşerdi. 

Bu öyle büyük bir dramdır ki; tarifi imkansız. ''

İlber Ortaylı'nın ağladığı anlar.



🎞️ 🇺🇿Özbekistan’da Türk’ün bayramı Nevruz’dan görüntüler.


Alıntı: Prof. Dr. Cicikuş (@cicikus_dr)

🎞️ Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu'nun Suriye Türkmenleri değerlendirmeleri



-1915'te yapılan nüfus sayımında Halep Anadolu'daki şehirlerden daha büyük çıktı

-Halep silme Türkmen şehridir. Kaç kişi meşgul oldu?

-Kürt bölgesi, Sünni, Şii bölgesi... Türkmen lafı yok.

-Devletten de gık çıkmadı. Bu kadar mı sırf kendi mevkilerini düşünür hale geldiler?


📰 Türk Devletleri Teşkilatı, Nevruz’u “ortak bayram” ilan etti!

 


Türk Devletleri Teşkilatı, Nevruz’u “ortak bayram” ilan etti!

Türk devletleri, her yıl 21 Mart’ta Nevruz’u kutlayacak.

🇰🇿Kazakistan’ın Abay Köyü’nde düzenlenen Nevruz toyu

 🇰🇿Kazakistan’ın Abay Köyü’nde düzenlenen Nevruz toyunda yüzlerce kişinin oynadığı Kökpar oyunundan bir kesit.

Nevruz, TÜRK’ün Bayramıdır!


Alıntı: İlbilge @ilbilgemedya

🎞️❄️ Bayburt'un yüksek kesimlerinde kar kalınlığı 2 metreyi aştı.


🎞️ GELENEKSEL TÜRK EVLERİ: Safranbolu'da Zaman (HD) - Suha Arın Kanalı Özel Gösterimi



Safranbolu'da Zaman (HD) - Suha Arın Kanalı Özel Gösterimi
Suha Arın Kanalı Özel Gösterimi:

Safranbolu'da Zaman
Yönetmen: Suha Arın
http://www.mtvfilm.com/tr/film/safran...

1976 yılında, o sırada Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’ne bağlı Basın ve Yayın Yüksek Okulu’nda (bugünkü iletişim fakültesi) öğretim görevlisi olan Suha Arın, diğer birçok filmi gibi "Safranbolu’da Zaman" belgeselini de, coşku ve heyecan dolu bir grup öğrencisi ile birlikte gerçekleştirdi.

Geleneksel Türk sivil mimarisinin en çarpıcı örneklerini bir bütün olarak günümüze kadar ulaştırabilmiş ender beldelerimizden biri olan Safranbolu’yu, evleriyle ve zamanın olumsuz etkilerinin izleriyle yansıtan "Safranbolu’da Zaman", kamuoyunda "kültürel ve doğal çevrenin korunması" bilincinin oluşturulması çabalarına da katkıda bulunmayı amaçlıyordu.

1977 yılında Kültür Bakanlığı tarafından "tarihi sit" ilan edilen Safranbolu

1995 yılında UNESCO tarafından "Dünya Miras Listesi"ne eklendi ve böylece, yalnız bizim değil "tüm insanlığın ortak malı" olarak da tescil edilmiş oldu.

"Safranbolu’da Zaman", 1977 Antalya Film Festivali’nde "En iyi Belgesel Film" seçilerek Altın Portakal ödülü kazandı.

🎞️ ANADOLU İNSANI: 🏠 Sürmeneli Ali Rıza Usta’nın 1936’da yaptığı sıra dışı ev

 


 

🎞️ Sisler Kovulunca (1986) 

Yönetmen: Suha Arın 
Kamera: Turhan Yavuz, Müzik: Nadir Göktürk, Anlatan: Süreyya Arın 
Yapım Yılı: 1986 

"Eski Evler Eski Ustalar" dizisininin ilk belgeseli olan "Sisler Kovulunca", Doğu Karadeniz yöresine özgü çok eski bir gelenek olan ve artık unutulmaya yüz tutan "çocukların sis kovma" ritüeli ile başlar.

Yönetmenliğini Suha Arın’ın yaptığı "Sisler Kovulunca", Doğu Karadeniz bölgesinin geleneksel mimarisinin üzerindeki sisleri de dağıtır ve eski ustaların son temsilcilerini onların yöreye özgü malzemeleri kullanarak yarattıkları mimari ile birlikte belgeler.

Daha çok büyük ağaç türlerinin yaygın olduğu bölgelerde "ahşap yığma" tekniğiyle ev yapan Doğu Karadeniz’in yaşlı ustaları, yarattıkları mimaride kullandıkları "karaboğaz", "hartama", "kurtboğaz", "gözdolma", "muska", "çakatura" ve "bağdadi" gibi yapı tekniklerinin inceliklerini anlatırlar.

Trabzon, Rize ve Artvin il sınırları içinde, sahil şeridinden üç bin metre yükseklikteki yaylalara kadar uzanan yerleşimlerdeki yüzlerce evi ve bu evleri yapan, yaşları 65 ile 104 arasında değişen dokuz ayrı yapı ustasını belgeleyen 
"Sisler Kovulunca", Doğu Karadeniz’in geleneksel yaşam biçiminden de ipuçları sunar.

Alıntı: Suha Arın Documentaries

🎞️ Yörükler neden siyah çadırda kalır?


YÖRÜKLER NEDEN SİYAH ÇADIRDA KALIR?

🔸Bu siyah çadırın sırrı ne? 

🔸1.000 yıllık doğa zekâsı!



📰 Muslera: "Galatasaray ve Türkiye benim ikinci evim....''

 

Muslera: 

"Galatasaray ve Türkiye benim ikinci evim. İki çocuğum Türkiye'de doğdu. Bu yüzden sadece Galatasaray'a değil, Türkiye'ye çok şey borçluyum. Futbolu bıraktıktan sonra Türkiye'ye geri döneceğim. Türkiye, büyük bir ülke. Ayrıca tam bir futbol ülkesi." 

(AUF TV)

📰 🇫🇮Finlandiya 🇹🇷Türklerinin çıkardığı Bildiriş Dergisi'nin ilk sayısı ve sunuşu. -Baş süz- 1948


Ali Ayçil @AycilAli

Çok sıra dışı bir vesika: 1948 yılında Finlandiya Türklerinin çıkardığı Bildiriş Dergisi'nin ilk sayısı ve sunuşu. -Baş süz-




🎞️ Prof Dr. İlber Ortaylı ve 'tarihsel bütünleşme'

'' İşte bütün problemleri bu tarihsel bütünleşme bunu bir türlü aşamıyorlar. İlber Ortaylı'nın bu kültüre en büyük katkısı budur.''

Alıntı: Ekrem Ataer @ekremataer



20260322

🎞️Herkes Nusrat Mayın Gemisini Bilir... Peki Ya O Gece Kalbini Feda Eden Yüzbaşı Hakkı Bey'i

 

🎞️ 🇹🇷Bayrampaşa’daki sokak eğlencesinde yüzlerce gencin eğlendiği anlar : 🇹🇷Balkan Türkleri

Balkan Türkleri.
  • Kuzen evliliği olmaz.
  • Kadın-erkek birlikte dans ederler.
  • Taciz olayları olmaz.
  • Olsa bile cezası kesilir.
  • Suçla sabıkayla övünmezler.
  • Güvenli mahallelerdir.
  • Yüksek güven toplumuna örnektir.
  • En az yatırımı onlar alırlar, yine de isyan etmezler.
  • Teröre geçit vermezler.

Var olsunlar ❤️

ALINTI: Türk Ortodoks Topluluğu @TurkOrthodox


 

🎞️ Gök Oğuzların torunları, dillerini ve aşlarını unutmadılar! Gagavuz Yeri’nde sarmalar sarılıyor.


Gök Oğuzların torunları, dillerini ve aşlarını unutmadılar!

Moldova’nın kalbinde, Gagavuz Yeri’nde sarmalar sarılıyor.
— Orta Asya / Türk Dünyası (@OrtaAsyaDunyasi) 




🎞️ 🇹🇷 Nevruz kutlu olsun!

 


 

🎞️🌹Narin ve zarif Balkar Türklerinden Kafkas dansı…

 


 

🎞️ 🗣️🎙️🎶 Nevruz kutlu olsun!

 Turan Manafzade @manafzadeturan

Nevruz kutlu olsun! ❤️



20260321

🎞️ Cemal Süreya’nın “Beyaz uykusuz uzakta” diye betimlediği Kars şehrinin karla kaplı, destansı görüntüleri

 


 

🎞️ Kars’ın tarihi sokaklarında şiirsel gezimizin konuğu: Şair Kazım Kazaklı

***

Kars’ın tarihi sokaklarında şiirsel gezimizin konuğu: Şair Kazım Kazaklı

Kars’ın taşla yoğrulmuş sessiz sokakları, her adımda geçmişin izlerini bugüne taşıyor. Kale eteklerinden başlayıp eski mahalle aralarına uzanan bu büyülü yürüyüşte, şehrin hafızasına şiirle dokunan bir isim eşlik ediyor bizlere: Şair Kazım Kazaklı.

Kars’ın ayazını, taş binalarının vakur duruşunu, dar sokaklarında yankılanan hatıraları ve geçmişten bugüne uzanan kültürel zenginliğini mısralara sığdıran Kazım Kazaklı, yalnızca bir şair değil; aynı zamanda bu kadim şehrin ruhunu kelimelere dönüştüren güçlü bir gönül insanı olarak öne çıkıyor.

Taşın, tarihin ve şiirin buluştuğu şehir

Kars’ta yürümek, sıradan bir geziden çok daha fazlasını ifade ediyor. Her sokak başında başka bir hikâye, her taş duvarda başka bir hatıra gizli. İşte bu atmosferde Kazım Kazaklı’nın dizeleri, kentin tarihî dokusuyla birleşerek adeta yaşayan bir anlatıya dönüşüyor.

Şehrin geçmişine tanıklık eden yapılar, eski konaklar, Arnavut kaldırımlı yollar ve kaleye uzanan yamaçlar; Kazaklı’nın şiirlerinde yalnızca birer mekân değil, duygunun ve hafızanın taşıyıcısı hâline geliyor. Onun bakışında Kars, yalnızca görülen değil; hissedilen, dinlenen ve içten içe yaşanan bir şehir olarak beliriyor.

Kazım Kazaklı ile Kars’ı yeniden okumak

Şair Kazım Kazaklı’nın kelimelerinde Kars; kimi zaman hüzünlü bir türkü, kimi zaman gururlu bir tarih, kimi zaman da memleket sevdasının en sade ifadesi oluyor. Şiirsel gezimizin bu özel konuğu, kentin yalnızca sokaklarını değil; insanını, kültürünü, özlemlerini ve hafızasını da satır aralarında görünür kılıyor.

Tarihî sokaklarda yapılan her yürüyüş, onun şiirleriyle birlikte başka bir anlam kazanıyor. Çünkü Kazaklı’nın dili, Kars’ı anlatmaktan öte Kars’ı yaşatıyor. Bu nedenle onun eşliğinde yapılan bir şehir gezisi, aynı zamanda kültürel bir yolculuğa dönüşüyor.

Kars’ın ruhuna dokunan mısralar

Kazım Kazaklı’nın şiirlerinde memleket sevgisi güçlü bir damar olarak hissediliyor. Kars’ın soğuğu, yalnızlığı, asaleti, direnci ve kadim duruşu; onun kaleminde sıcak bir anlatı kazanıyor. Okuyanı düşündüren, duygulandıran ve çoğu zaman kendi iç yolculuğuna çıkaran bu şiirler, şehrin ruhunu kelimelerle geleceğe taşıyor.

Kars’ın tarihî sokaklarında yapılan bu şiirsel gezi, bir şairin rehberliğinde yalnızca bir mekân keşfi değil; aynı zamanda kültür, hafıza ve aidiyet üzerine derin bir yolculuk sunuyor. Kazım Kazaklı, bu yolculukta Kars’ın sesi, sözü ve kalbi olmaya devam ediyor.

#KafkasHaberAjansı 


Alıntı: KHA - Kafkas Haber Ajansı @khacomtr36



🎞️ Kars'ta okuyan öğrenci, Kars'ın bilinmeyen güzelliklerini paylaştı:

 


 

🎞️🗣️🎙️ Prof. Dr. İlber Ortaylı hocamızı ve bilgeliğini özleyeceğiz.

 

🎞️🗣️🎙️ "Çanakkale Geçilmez 🇹🇷 I Prof. Dr. İlber Ortaylı İle Cahille Sohbeti Kestim

 

🎞️🗣️🎙️ Kızılelma Pilot Ekip Lideri Elif Ergin! 🚀🔥

 

🎞️🗣️🎙️ Prof Dr. İlber Ortaylı: ''🇹🇷Türkiye 2. Dünya Savaşı'na girseydi Adalar Değil Türkiye Bizim Olmazdı''

🎞️🗣️🎙️ ''İlber'' Ne Demek? - Yılmaz Özdil

 

🎞️🗣️🎙️ Prof. Dr. İlber Ortaylı: ''Pargalı İbrahim Paşa'nın Yaptıkları Affedilmez.. Vezir-i Azam Yalan Söylemeyecek...''

 

🎞️ 🗣️🎙️ Osmanlı Padişahları Neden Gayri Müslim Kadınlarla Evlenmiştir? Mavi Kan Neden Tercih Edilmiştir?

 

🎞️ 🗣️🎙️ Osmanlılar neden yönettikleri insanlara 🇹🇷Türkçe öğretmedi? - Prof. Dr. Emrah Safa Gürkan

 

🎞️ İran'da hangi Türk eserleri zarar görme tehlikesi altında?

 

📖 Efe Çete Ayşe, ilk kez Kuvay-i Milliye tarihinde efe elbisesi giymiş, ilk kez “Efe” unvanını almış mücahit bir kadındır.


Milli Mücadelede kahraman kadınlarımız bütün gün akşamlara kadar fedakarca düşman ateşi içinde korkmayarak çetelerimize su, ekmek gayret vererek ne kadar güçlü olduğumuzu gösterdiler. Kadınlar birbirlerine birlik beraberlik çağrısı yaptılar ne duruyorsunuz erkeklerimiz erlerimiz genç kızanlarımız savaşırken bize beklemek durmak yakışmaz biz de elimizden geleni yaparak birlik beraberlik yapalım hiç bir şey yapamazsak bir testi su, yoğurt evde ne unu varsa darı veya arpa ununda ekmek çörek bazlama yapıp savaşçılarımıza götürelim. Gerek Yunanlılarla kanlı çarpışmaların yapıldığı Aydın Savaşı, gerekse işgal yıllarının tamamında Türk kadının rolü büyüktür.   

Her yeri şehit kanıyla bulanmış güzel yurdumuzun yeniden vatan edinilmesinde rol oynayan Türk kadını ana olmanın yanında çetelerin yanında, cesaretli, çalışkan, Gözü kara vatanperver gibi özellikleri üzerinde taşıyan kahraman Efe Çete Ayşedir.

Efe Çete Ayşe, ilk kez Kuvay-i Milliye tarihinde efe elbisesi giymiş, ilk kez “Efe” unvanını almış mücahit bir kadındır. 

 Çete Emir Ayşe,1894 yılında İmamköy’de doğmuş, 1910 yılında Kayacık köyünden Mustafa ile evlenmiş bu evliliğinden iki kızı olmuştur. Eşi I. Dünya Savaşı sırasında şehit olmuştur. Eşinin şehit olması üzerine İmamköy’e yerleşmiştir.

   Çete Emir Ayşe, Yunanlıların İzmir’i işgal ettiği 15 Mayıs 1919’da henüz 23 yaşındadır. Eşi I. Dünya Savaşı sırasında yaralanmış ve Ankara Hastanesinde şehit olmuş iki çocuklu bir dul bir kadındı. Yunanlıların Aydını da işgal etmeleri üzerine gelin olurken kendine takılan altını Aydında satarak onun parasıyla bir mavzer alarak İmamköy’e geri döner. Ayşe Efe Konuyu şöyle aktarır. “Yunan Aydına geldiğinde İmamköyü’nde idim. Yunan Aydına gelmezden altın paramı boynumdan atıp martini aldım ben. On beş gün evvel düşman Nazilli’ye geçti. Bu tarafa geçer iken yakmağa başladı.. Dayanamadım, köylü,

“Büyük adamlar silahı olanlar alsın çıksın dedi. Aldım Martiniyi çıktım.»

Aydın’ın Yunanlılar tarafından işgali üzerine silahını alıp, çocuklarını da komşusuna emanet eden Emire Ayşe dağa çıkar. Burada Halil İbrahim Efe ve  Sancaktarın Ali Efenin çetesine katılır . Çiftlikli Kübra ve Ayşe Çavuş da Yunan işgaline karşı direnmek için dağa çıkmıştır.

Ayşe Efe Bu Olayı bu şekilde aktarmaktadır.

“Andon Ağanın çiftliğine geldik. Yunanlılara Kepezde bastık. Orada harp olur iken biz Kepezden saptık. İçimizde bir ihtiyat zabiti vardı?. Şehit verdik.. Daha ertesi günü Nazilli’den Takazan Mehmet Efe geldi. Onlardan Zindan Deresinin Oradan bastık. Üç gün oradan bastık.. Aydının aşağı başından çıktık.” dedi. Ayşe Efe kendisine verilen ceket, pantolon ve postalı giyerek tarihte « Aydın Muharebeleri « diye anılan savaşa katılır. 28 Haziran 1919’da başlayıp 30 Haziran 1919’da sona eren ve Aydının birinci kez Yunan işgalinden kurtarıldığı savaştan sonra Aydın 3 Temmuz 1919’da tekrar işgal edilir ve işgal 07 Eylül 1922 ye kadar sürer. “Yunan Bir Daha Aydın’a geldi. Kaçtım. Koçarlı tarafına geldim. Yörük Alinin maiyetine. Onun ilende Üçyola gittim. iki gün orada çakmak çaldım. Ondan sonra «Eğri kavakda» izinli geldim. Bitti. Dalmadayım şimdi. Efem gitme yetişir gari dedi”

Ayşe Efe’nin Kuvva-yı Millîyeyse nasıl katıldığını  elinde silah kaçan birinin elinden silahını  almasının ardından bir de dürbün bulmuş, savaşa katılmış, savaşta yaralanma tehlikesi geçirmiş , fakat çocuklarını komşusuna emanet eden bu kahraman Türk Kadını yine yılmamış, korkmamıştır.

Aydın’ın Yunan işgalinden Kurtulmasının ardından İmamköy’e dönen Ayşe Efe Yunanlıların tekrar Aydını işgal etmeleri üzerine çocuklarını da alarak Çakmar’a gider. Daha sonra Yörük Ali Efeyi bulur. Yörük Ali  Efe ile Mende güme baskınına katılır. Teğmen Zekai, Danişmentli İsmail Efe de bu baskına katılmışlardır. Danişmentli İsmail Efe’nin kendisine  geri dönmesini, savaşın erkek için olduğunu söylemesi üzerine ''Ben imam nasihati istemem” demiştir.

Avcı Neferi Ayşe, Birinci Bölümün dördüncü mangasında avcı neferi olan Ayşe Efe Mendegüme Muharebeleri sırasında sıtma nöbetine yakalanmış, köylü kadınlar kendisini götürerek tedavi etmişlerdir. Gökçen Efe köyde istirahat ettiği sırada Ayşe Efeyi ziyaret etmiş, kendisine 25 lira bırakmıştır. Ayşe Efe iyileştikten sonra Eğrikavak’a doğru hareket etmiş, daha sonra Kurban Bayramı nedeniyle Dalama ‘ya gelmiştir.  Bu sırada düzenli orduların kurulmasının ardından Ayşe Efe Yörük Ali Efenin önerisi üzerine tekrar cepheye dönmemiş, silahını Yörük Ali Efeye emanet edip «kahpe alçak birisine değil de bir yiğide devretmesini» istemiştir.

Çete Emir Ayşe, Türkiye Cumhuriyetinin ilanından sonra da köyünde yaşamını  sürdürür.  Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk 1933 yılında Aydın’a geldiğinde, kendi elleriyle Ayşe Efeye Kırmızı Şeritli İstiklal Madalyasını takar. O, Milli Mücadele’nin İstiklal Madalyası sahibi tek kadın efesidir.

Çete Emir Ayşe Efe,

 “O günlerden iki hatıram kaldı. Biri kadınlığımla verdiğim savaş, öteki de rahmetli Atatürk’ün göğsüme taktığı İstiklal Madalyası’dır” der.

Umurlu, Aydın, Köşkte fiili olarak savaşmış, savaşın sona ermesinin ardından 1967 yılında ölümüne kadar İmamköy’de yaşamıştır. Çete Emir Ayşenin mezarı İmamköyde’dir.

Başta Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere bu vatan için canlarını veren tüm şehitlerimizi rahmetle, minnetle, şükranla, özlemle anıyoruz.

İstiklal savaşı sırasında pek çok vatansever bir araya gelip düşmanı topraklarımızdan atabilmek için silaha sarılmıştır. Hiçbir mecburiyet yokken teşkilat kurup savaşan bu kahraman gruplara “Çete”, teşkilatı kuran kişilere de “Çeteci” denmiştir. Çete Ayşe de bu kahramanlardan birisidir. Hem de ilk Çetecilerden, ilk defa Kuva-yı Milliye tarihinde efe elbisesi giymiş, ilk defa “Efe” unvanı almış mücahit bir kadındır. Kastamonu’da Halime Çavuşu, Erzurum’da Kara Fatma (Seher), Adana’da Melek Hanım, Erzurum’da Nene Hatun neyse; dağlarından yağ, ovalarından bal akan, efeler diyarı Aydın İl’inde de Çete Ayşe odur.

 

Umurlu’ya bağlı İmamköy’den bir şehit eşi olan Çete Ayşe, kadınlardan ve genç kızlardan oluşan çetesiyle Anadolu kadınına öncülük etmiş, unutulmaz bir halk kahramanıdır. Gözü pekliği, liderliği ve hitabet yeteneğiyle kısa sürede halkın sevgi ve takdirini kazanır, Milli Mücadele’nin Ege Bölgesi’ndeki en büyük sembollerinden biri haline gelir. Efe Çete Ayşe, ilk kez Kuvay-i Milliye tarihinde efe elbisesi giymiş, ilk kez “Efe” unvanını almış mücahit bir kadındır. 


Alıntı: http://imamkoy.com/index.php/koyumuzun-kadin-kahramani-cete-ayse/



Dünyanın hiçbir yerinde, hiçbir milletinde Anadolu köylü kadınının üstünde kadın çalışmasını zikretmeye imkân yoktur ve dünyada hiçbir milletin kadını “Ben Anadolu kadınından daha fazla çalıştım, milletimi kurtuluşa ve zafere götürmekte Anadolu kadını kadar himmet gösterdim” diyemez”

    Mustafa Kemal ATATÜRK

📖.Kurtuluş Savaşı'nda Aydın İmamköylü Ayşe Çavuş

 

Kocası şehit olunca, küpelerini satarak aldığı tüfekle dağa çıkan Kurtuluş Savaşı kahramanlarından Aydın İmamköylü Ayşe Çavuş

Alıntı: Tarihi Merak Ediyoruz @tarihiiimerak

*****

Milli Mücadele Savaşının Kadın Kahramanı İmamköy’lü Çete Emir Ayşe, Çeteler, Efeler

Milli Mücadele Savaşının Kadın Kahramanı İmamköy’lü Çete Emir Ayşe, Çeteler, Efeler Hakkında İmamköy’den Kaynağından Gerçek Bilgiler (Hz. Derleyen N. Karabulut)

İmamköy’ün Kadın Efesi Çete  Emir Ayşe Kimdir? İmamköylüler’den sözlü gerçek anlatım.


     EFE AYŞE (1894-1967) (İmamköylü’dür)

 Efe Ayşe 1894 yılında Aydın Merkez İmamköy’de doğmuştur. Çeteler sülalesinden gelmektedir. Çocukluğu gençliği hep İmamköy’de geçmiştir. Babasının adı Mustafa’dır. 1910 yılında Kayacık Köyü nüfusuna kayıtlı Mustafa adlı kişi ile evlenmiş, bu evlilikten iki kız çocuğu olmuştur.

Eşi Mustafa 1915 yılında Çanakkale Cephesinde askere alınmış  ve bu cephede şehit düşmüştür. Efe Ayşe eşinin şehit düşmesi üzerine tekrar İmamköy’e yerleşmiştir. Çete Emir Ayşe’yi köyümüzden tanıyan komşuları Zikriye Yavaş anlattı. Uzun boylu sarışın güzel bir kadın olduğu söyleniyor. Sırtına tüfeğini takar (asar) öyle gidermiş gittiği yere gözü kara, cesur birisi olduğu söylenmektedir.

Yunanlıların 1919 yılında Aydını işgali sırasında İmamköy’ü ele geçirmeleri üzerine silahlanarak Umurlu’daki Sancaktar Ali Efe grubuna katılmıştır. Aynı gruptaki Çiftlikli Kübra ve Ayşe Çavuş ile birlikte ilk olarak Kepez sırtlarında düşmanla savaşmış, daha sonra Aydın Cephesinde yer almıştır. Düşmanın Aydın’dan birinci kez çıkartılması üzerine köyüne geri dönmüştür.  

     Aydının Yunanlılar tarafından ikinci kez işgali üzerine Yörük Ali Efe grubuna katılarak Köşk Cephesindeki muharebelerde yer almış ve Milli Mücadelenin sonuna kadar savaşmıştır. Bu  Kahraman Türk kadını “Benim yaptığımda ne var ki herkes yapar” diyerek ne kadar yüce ve alçak gönüllü olduğunu dile getirmiştir.

   Çete Emir Ayşe yunan askerlerine karşı direnen güçlü, kadınlarımıza ışık ve yön veren , bir lider hanımdır. Kadınlarımıza önderlik yapmış, ülkenin yunan işgalinden kurtarışında birtakım yerlere giderek üzerinden kilitli olan kadınların kapı kilitlerini kırmak suretiyle onlara esaretten kurtaran bir liderdir.  Kahraman ÇETE EMİR AYŞE       N. Karabulut

 Efe Ayşe Milli Mücadeledeki başarılarından dolayı Gazi Mustafa Kemal Paşanın teklifi ile TBMM tarafından Kırmızı şeritli İstiklal Madalyasına layık görülmüştür. Çete Ayşe, Kuva-yı Milliye tarihinde ilk kadın efe unvanını almıştır.

       İmamköy’lü 23 yaşındaki kahraman Türk kızı Yörük Ali Efe çetesi ile birlikte düşmana vurulan ilk darbe olan Malgaç baskınına ve daha bir çok savaşa o da katıldı. Kurtuluş Savaşı’nın sonuna kadar kahramanca savaştı.

    Çete Emir Ayşe der ki,

Bazı kadınların içinde bir pehlivan; bazı erkeklerin içinde de, korkaklıklarından dolayı, bir kadın gizlidir. Kemer belindir, çizme ayağın, börk başındır. Mademki burası bizim vatanımız; biz de bu vatanın olmalıyız.

 Çete Ayşe, TBMM tarafından Kırmızı Şeritli istiklal Madalyasına layık görülmüştür. 


“Efe“ Özellikle Batı Anadolu köy yiğidi, zeybektir. Efe olmak da efe kalmakta zordur. Efe, geleneğine göreneğine, kültürüne, diline düşkün, onurlu, yiğit, dürüst seçkin kişilerdir. Efeler çetelerin lideri konumundadır. Efe zeybek topluluklarının başkanına verilen adıdır. Ege bölgesi özellikle Aydın ilimiz efenin harman olduğu bir yerdir. Efelik zalime baş kaldırmaktır. Onurludur, yiğittir, özü sözü birdir, vatanseverdir kısacası düşman karşısında dimdik ayakta durabilmektir.

Zeybek: Bir efenin yanında bulunan yiğitliği ve gözü pekliği ile öne çıkmış, kızanların eğitimi ile görevli kişi, Özellikle Batı Anadolu’da efelere verilen ad. Ege Bölgesi’nde Kızanlıktan yetişmiş, iyi nişancı, zeki ve yürekli kişilere zeybek olabilirler.

Kızan: Bir efenin çetesine yeni katılan gençlere denir. Bir efenin yanında olmak isteyen genç erkekler efeye başvururlar eğer efe tarafından kabul edilirlerse bir tören yapılarak ekibe alınırlar ve yetişmelerinden zeybekler sorumlu olurdu. Kızanlar hiç sorgulamadan efelerin emirlerini yerine getirirler.  timthumb

“Çete“ Kelimesi yaptığım araştırmada ortak amaca ulaşmak için kendi kararlarıyla aralarında sıkı bir birlik kuran kümeye çete denir. Yada Ordu birliklerinden olmayan küçük birliktir. Çete Ayşe Kuvâ-yı Milliye tarihinde ilk defa efe elbisesi giymiş, ilk defa “Efe” unvanı almış mücahit bir kadın olarak Türkiye  tarihine  geçmiştir.
 
ÇETE NEYE DENiR?: 

Bu yazıda sözünü ettiğimiz çete Mondros Ateşkes Antlaşmasının ardından İzmir ve Aydın’ın işgali üzerine Yerel sivil örgütlenmeler, Kuva-yi Milliye olarak ortaya çıkan ve düzenli ordulardan oluşan işgalci güçlere karşı gerilla savaşı uygulayan bağımsız yerel örgütlenmelerdir. Bu örgütler daha sonra TBMM’nin kurulması ile birleştirilmiş ve İnönü Savaşı sırasında da düzenli orduya dönüştürülmüştür.


  İmamköylü Çete Emir Ayşenin Fotografı Hz: Nermin Karabulut

Kuvva-yı Milliye nedir? 

Arapça bir kelime olan  Kuvva sözcüğü  güç anlamına gelir. Dilimize ise  Kuva-yı Milliye terimi  ulusal güçler anlamında girmiştir. Kuva-yı Milliye Yapılanması, işgal altındaki ülkelerde halk tarafından oluşturulmuş sivil direniş örgütlerine verilen addır.

    Kuva-yı Milliye : 1.Ülkemizde ulusal Kurtuluş Savaşına katılan herkesi kapsayan bir kavram olarak kullanılmıştır. Anadolu’nun Yunan, İngiliz, Fransız, İtalyan birliklerince işgal edildiği ve Mondros Mütarekesi ile ağır koşulların dayatıldığı dönemde çeşitli yörelerde Osmanlı ordusunun silahlarının alınıp dağıtıldığı günlerde doğan milli direniş örgütlerine verilen isimdir Kuva-yı Milliye.

 İlk Örgütlü Kuva-yı Milliye Hareketi :

İzmir’in işgalinden sonra vatansever bazı subayların halkı örgütlemesi ile Ege Bölgesi’nde başlamıştır. Batı Anadolu’daki Kuva-yı Milliye birlikleri düzenli ordu kuruluncaya kadar geçen sürede Yunan birliklerine karşı vur- kaç taktiği ile savaşmıştır.


İlk Örgütlü Kuvayı Milliye Hareketi: 

Yunanlıların Mondros Ateşkes Antlaşmasının  İtilaf Devletleri kendilerinin güvenliğini tehdit eden herhangi bir durumun ortaya çıkması halinde hangisi olursa olsun stratejik noktaları işgal etme hakkına sahip bulunacaktır. diyen 7. Maddesi gereğince 15 Mayıs 1919’da İzmir’i işgal etmeleri üzerine başlamıştır.  

Batı Anadolu’da Kuva-yı Milliye Hareketi: 

Yunanlıların Mondros Ateşkes Antlaşmasının  İtilaf Devletleri kendilerinin güvenliğini tehdit eden herhangi bir durumun ortaya çıkması halinde hangisi olursa olsun stratejik noktaları işgal etme hakkına sahip bulunacaktır. Diyen 7. Maddesi gereğince 15 Mayıs 1919’da İzmir’i işgal etmeleri üzerine başlamıştır.

İzmir’in işgal Edilmesi: 

Yunanlıların bununla yetinmeyip Aydın’a doğru ilerlemeleri Aydın’daki 57. Alay Kumandanı Miralay Mehmet Şefik Aker ve bir grup vatanseveri endişelendirmiş. Bu nedenle de İstanbul Hükümetinin İşgale karşı çıkılmamasını isteyen direktiflerine rağmen işgale karşı gelmişlerdir.

27 Mayıs 1919’da Aydın’ın da işgal edilmesi üzerine: Yunan işgaline karşı koymak için Aydın dağlarında bulunan Efelerin desteğini almak amacıyla Yörük Ali Efe  ve Kıllıoğlu Hüseyin Efe ile görüşmüşler, bu görüşme sonrasında ise 1 Haziran 1919’dan itibaren köylerden gönüllüler toplanmaya başlanmıştır.

Malgaç Baskını:

 5 Haziran’ı 6 Haziran’a bağlayan gece Yörük Ali Efe ve yanındakiler 17 kişilik bir ekiple Çine’den kuzeye doğru yola çıkmışlar kendilerine yolda katılanlarla beraber 15-16 Haziran 1919 gecesi Sultanhisar’a 1,5 Km mesafedeki Malgaç Deresinin üstünde bulunan ve bir Yunan Karakolunun bulunduğu Malgaç Köprüsüne baskını düzenlemişlerdir.

Çete Ayşe İmamköylü’dür. O bir annedir. iki kızı vardır.( Huriye ve Hafize) okuma yazma bilmez, şehit hanımıdır. Kıt kanaat geçinip gitmektedir. Durum böyleyken köyünde sakin bir hayat sürdüren adı Emir Ayşe olan 23 yaşındaki ev hanımı çok zor şartlar altında silahlanıp düşmanın karşısına çıkmıştır.  Çete Ayşe o günlerin ıstırabını yüreği yanarak duymuş bir vatanseverdir. O yola çıkınca diğer kadınlar, kızlar peşine takılmıştır, bu yönüyle bölgenin diğer kadın kahramanlarına  öncü olmuştur.

Öncülüğüyle de kadın kahramanlarımızın sembolüdür. Zaferi gören bahtiyarlardandır.


Çete Ayşe’nin Silah Arkadaşları Şerife Ali Kübra (Çiftlikli Kübra)

Kısa boylu, biraz kilolu ve geçirmiş olduğu sıtma hastalığı nedeniyle sararmış bir yüze sahiptir. On yedi yaşındadır. Aydın’ın Çiftlikköyü’ndendir. İçinde Yunana karşı bir kin ve öfke vardır. Öfkesi gözlerinden bellidir. Hani derler ya ateş püskürüyor yunana karşı ateş püskürmüştür. Aşırı milliyetçidir. Annesini kaybetmiş babasıyla yaşamaktadır.

Düşman Aydın’da geldiğinde nişanlıdır. Şerife Efe, birgün rüyasında Çete Ayşe’yi görür onunla birlikte savaşa katılmak istediğini babasına söyler. Babası bunu onaylamaz fakat o dinlemez babasının erkek kıyafetini giyerek evden çıkar babası ne kadar itiraz etsede nafiledir o kafasına koymuştur, bir kere düşmanı yenmeye babasının itirazına şu cevabı verir: “Ülkem düşman işgalindeyken ben nasıl evlenip çocuk sahibi olabilirim. Şimdi düşmanı kovma vakti, sağ kalıp geri dönersem evlenirim, çocuklarım olur.” Bunun üzerine Çete Ayşe ile daha sonra Yörük Ali Efe ile düşmana karşı savaşır. Yörük Ali’nin 3. Kızanı olarak tarihe geçer. Savaştan bir süre sonra gösterdiği yararlılık nedeniyle kendisine maaş bağlanmak istenir. Ancak Kübra Efe “Vatan’ı kurtarmanın karşılığı olmaz.” diyerek maaş bağlanması teklifini red eder. Sağol Türk kadını sana da yakışan budur.

Alıntı/kaynak: http://imamkoy.com/index.php/koyumuzun-kadin-kahramani-cete-ayse/

🇭🇺 Macar kont Ödön Széchenyi Macaristan ve Osmanlı Devleti'nde düzenli itfaiye teşkilatının kurucusudur

📅 Tarihte Bugün: 24 Mart 1922 tarihinde Macar 🇭🇺 kont Ödön Széchenyi İstanbul'da hayatını kaybetti. Széchenyi, Macaristan ve Osmanlı...